تیشرت پنبه ای

تاریخچه تیشرت

تی شرت (T shirt  یا tee shirt) نوعی پیراهن پارچه ای است که بخاطر شکل T مانند بدن و آستین ها به این نام شناخته می شود. شکل معمول تی شرت ها شامل آستین های کوتاه و یک حلقه گرد (معروف به یقه گرد ) بجای یقه عادی است.  تی شرت ها نوعا از پارچه نخی و توسط دوخت ماشینی  تهیه می شوند و در مقایسه با پیراهن های دوخته شده از بافت نرم تری برخوردارند. در اغلب نمونه های مدرن ، بدنه تی شرت بشکل یک لوله پارچه ای یکسره در دستگاه های بافندگی دایره ای شکل بافته می شود بطوری که درزی در کناره های پیکره آن بوجود نیاید. صنعت بافت تی شرت گرایش فراوانی به صنایع اتوماتیک یافته کرده است و در این میان می تواند به  برش پارچه ها بوسیله لیزر یا آب افشان ها اشاره کرد.

تی شرت ها با ایجاد تغییر در لباس های زیر مرسوم در قرن ۱۹و با تقسیم این لباس های زیر یک تکه به دو تکه مجزای بالاپوش و پایین پوش بوجود آمده اند، بشکلی که قسمت بالاپوش بحدی بلند باشد که بتوان آنرا داخل بند نگه دارنده پایین پوش جای داد. این نوع جامه با اقسام دگمه دار و بدون دگمه، در اواخر قرن نوزدهم توسط کارگران معادن و باراندازها بعنوان پوششی مناسب در محیط های گرم مورد استفاده قرار می گرفت. در اصل این جامه هنگامی بعنوان یک پوشاک ساده پوش و بدون دگمه در آمریکا فراگیر شد که نیروی دریایی آمریکا در طول جنگ بین آمریکا و اسپانیا در سال ۱۹۸۹ و یا در پی این جنگ آنرا معرفی کرد. در این زمان این جامه  یک زیرپیراهنی  پارچه ای سفید رنگ با یقه گرد و آستین های کوتاه بود که در زیر یونیفرم پوشیده می شد. استفاده از این پوشاک در بین ملوانان و سربازان نیروی دریایی که  تمایل داشتند در گروه های کاری، زیردریایی های اولیه و آب و هوای حاره ای بجای کت های یونیفرم خود تنها زیرپیراهن به تن داشته باشند (و تنها آنها را کثیف کنند) رواج یافت.

چاپ روی تیشرت

لباس غیررسمی بسیار رواج یافت. این لباس در دهه پنجاه و بعد از آن که مارلون براندو در «فیلم اتوبوسی بنام هوس» آنرا به تن کرد، محوبیت بیشتری نیز یافت و بالاخره به جایگاه یک پوشش مد روز و تک پوش برای استفاده روی زیرپوش رسید. اغلب اوقات پسربچه ها حین انجام کارهای روزمره و بازی کردن در خارج خانه از تی شرت استفاده می کردند که نهایتا ذهنیت پوشیدن آنها بعنوان لباس عادی برای شرایط کلی را در بین افکار جای داد.  در سال ۱۹۴۲ زمانی که یک تی شرت با طرح دانشکده تیراندازی نیروی هوایی ارتش برروی جلد مجله لایف ظاهر شد، تی شرت های چاپی بصورت محدود مورد استفاده قرار گرفتند. تی شرت های چاپی در دهه شصت بمنظور بیان عقاید شخصی و همچنین برای استفاده در تبلیغات، تظاهرات اعتراضی و بعنوان سوغات به محبوبیت بالایی دست یافتند.  نمونه های کنونی در طرح ها و پارچه های مختلف و انواع یقه گرد و یقه V عرضه می شوند .

تیشرت ملوانان
استفاده مهندسین و پزشکان آمریکایی از تی شرت در سال ۱۹۵۱، در طول جنگ کره
تیشرت دخترانه
نمای روبروی تی شرت والری دی اوریزو، خالق کتاب های داستانی تصویری، نوامبر ۲۰۰۸
تیشرت گرافیکی
استفاده از تی شرت های دارای شعارهای جسورانه در دهه ۸۰ درانگلستان محبوبیت یافت

یک تی شرت با پیام اعتراض هنرمندانه در میانه سال ۲۰۰۰ A T-shirt with a protest art message on it in the mid-2000s  تی شرت در ابتدا بعنوان لباس زیر پوشیده می شد اما هم اکنون غالبا بعنوان تنها پوشش نیمه بالاتنه برروی سوتین برای زنان و در موارد معدودی برروی عرقگیر (رکابی)  استفاده می شود. همچنین بوسیله چاپ ترکیب هر گونه لغت، ترسیمات هنری و عکس در تی شرت می توان از آن بعنوان رسانه ای برای ابراز عقاید شخصی و تبلیغات نیز استفاده کرد. طول تی شرت معمولا تا کمر ادامه دارد. انواع مختلفی از تی شرت از جمله  تی شرت های یقه V تولید شده است. در مد هیپ هاپی تی شرت های بلند (tall- t shirt)  معرفی می شوند که بلندای آنها تا سر زانوها است. این تی شرت های بلند برخی اوقات توسط زن ها بعنوان لباس خواب پوشیده می شوند. یکی از دوره های مد پوشاک بانوان در دهه ۹۰ دربردارنده تی شرت های تنگ پوش «نیم تنه» یا تی شرت های بندی (تاپ) کوتاهی بود که قسمت دنده های میانی (بخش زیر قفسه سینه) بدن را نمی پوشانند. یه دوره مد دیگر که ازمحبوبیت کمتری برخوردار بود  شامل پوشیدن تی شرت های آستین کوتاه برروی تی شرتی آستین بلند با رنگ متضاد بود که بنام «لایه بندی» معروف است. تی شرت هایی که برای بدن تنگ هستند با نام های تی شرت چسبان، اندازه بدن (فیت بدن) یا «عروسکی» (baby doll) شناخته می شوند.

یکی از اولین مثال ها برای استفاده از علائم اختصاری یا تزیینی برروی تی شرت را می توان در سال ۱۹۳۹ در فیلم  جادوگر شهر اُز یافت. سه مردی که در شرکت شست و شوی شهر زمرد در حال رسیدگی به مترسک هستند، تی شرت های سبزرنگی به تن دارند که علامت کلمه «Oz» برروی آنها نقش بسته است. این شرکت صاحب امتیاز اصلی شخصیت های والت دیزنی در سال ۱۹۷۶ از جمله میکی موس و دیوی کراکت بود. در اوایل دهه پنجاه چندین شرکت در میامی فلوریدا شروع به تزئین تی شرت ها با اسامی مختلف و اشکال متنوع کرد. نام اولین این شرکت ها تراپیکس تاگز (Tropix Togs) بود که توسط سم کانتور در میامی تاسیس شد. بعدها شرکت های دیگری از جمله شرکت صنایع شری ، که آن هم در میامی تاسیس شد، نیز به حرفه چاپ برروی تی شرت ها توسعه یافتند.

تیشرت پنبه ای

شرکت شری که در سال ۱۹۴۸ توسط کوئنتین سندلر تاسیس شد، در ابتدا با فروش شال و روسری های چاپی فعالیت خود را آغاز کرد و بعدها به یکی از بزرگترین شرکت های صاحب امتیاز پوشاک و تولید پوشاک با تصویرهای چاپی در ایالات متحد آمریکا مبدل شد. تی شرت های رینگر(با رنگ یکنواخت بدنه و درزهایی با رنگ متفاوت) در دهه شصت ظهور کردند و به مد اصلی مورد استفاده جوانان و طرفداران راک تبدیل شدند. این دهه شاهد ظهور تصاویر چاپی و رنگرزی برروی تی شرت ها بود و در این دهه تی شرت ها به رسانه ای برای نشر هنر پوشاک، تبلیغات بازرگانی، پیام های یادگاری و پیام های هنرمندانه اعتراضی تبدیل شد. وارن دیتون ، طراح پوسترهای هنری توهم زا، پیشروی تصویرسازی های بزرگ و رنگی برروی تی شرت ها با مضامین سیاسی، اعتراضی و فرهنگ مردمی بود که برای این منظوراز تصاویر سزار چاوز، کاریکاتورهای سیاسی و دیگر  شمایل فرهنگی در مقاله ای در مجله لوس انجلس تایمز در اواخر سال ۱۹۶۹ استفاده می کرد (جالب اینکه شرکت تولیدی این پوشاک از ترس عدم وجود بازار خرید برای این طرح ها بسرعت خط تولید آنها را متوقف کرد).

  در اواخر دهه شصت ریچارد المن، روبرت تری، بیل کلی و استنلی موس شرکت مانستر را در شهر میل ولی (Mill Valley) در کالیفرنیا تاسیس کردند تا به تولید سریع طراحی های هنری زیبا برای تی شرت ها مشغول شوند. تی شرت های شرکت مانستر معمولا دارای نماد ها و نقش و نگارهای مربوط به گروه راک «Grateful Dead» و فرهنگ ماری جوآنا بودند. بعلاوه یکی از محبوبترین نمادهای مورداستفاده در تی شرت ها از اغتشاشات سیاسی دهه ۶۰ برگرفته شد که تصویر صورت چه گوآرا ، رهبر انقلابی مارکسیسم  بود. امروزه بسیاری از تی شرت های مورد توجه و به یادماندنی ساخت دهه ۷۰ ، جای خود را در میان فرهنگ مردمی روز باز کرده اند. از این میان می توان به تی شرت های با علامت «صورتک خندان زرد»، تصویر گروه «رولینگ استون» با علامت اختصاری آنها یعنی «لب و زبان» و طراحی مشهور میلتون گریزر یعنی عبارت “I ♥ N Y” اشاره کرد. در اواسط دهه ۸۰ پوشیدن تی شرت سفیدرنگ پس از استفاده دان جانسون از این تی شرت بهمراه یک کت ارمنی در فیلم «شورش در میامی»، رواج زیادی پیدا کرد. تصویر چاپی رایج ترین شکل ترئین تبلیغاتی برروی تی شرت ها استفاده از تصاویر چاپی است.

تیشرت یقه گرد

در این روش ابتدا یک طرح به رنگ های مجزا تقسیم می شود. سپس جوهر آبی یا پلاستیشل (plastisol) از طریق صفحه های مشبک برروی پیراهن اعمال می شوند تا محل نشستن جوهر بروی پارچه به وسیله به این صفحه ها محدود شود. در اکثر چاپ های تبلیغاتی روی تی شرت ها از رنگ های مختص آن طرح استفاده می شود. بمنظور دستیابی به طیف وسیع تری از رنگ ها بوسیله تعداد محدودی رنگ، استفاده از چاپ فرآیند (تنها با استفاده از جوهر های آبی (مایل به سبز) ، قرمز، زرد و سیاه رنگ) یا فرآیند شبیه سازی (تنها با استفاده از جوهرهای سفید، سیاه، قرمز، سبز، آبی و زرد طلایی) بسیار موثر است. چاپ فرآیند بیشتر برای لباس های رنگی مناسب است. فرآیند شبیه سازی بیشتر برای لباس های تیره مناسب است. در سال ۱۹۵۹ اختراع پلاستیشل منجر به ساخت جوهری با دوام و کشسانی بیشتر نسبت به جوهرهای آبی شد که امکان ایجاد تنوع بیشتر در طراحی ها را فراهم کرد.

تعداد بسیار اندکی از شرکت های تولیدی همچنان به استفاده از جوهر آبی برروی پوشاک ادامه می دهند. اکثر شرکت ها ترجیح به استفاده از جوهرهای پلاستیشل می دهند چراکه امکان چاپ برروی رنگ های مختلف را بدون نیاز به تنظیم رنگ در سطح طراحی فراهم می کند. جوهرهای مخصوص در داخل و خارج مد رایج هستند و شامل جوهرهای موج دار، پف دار، افشانی و جوهر لیمویی می شوند. می توان یک ورقه فلزی را تحت حرارت و فشار قرار داد و روی هر گونه جوهر پلاستیشل مهر نمود. ترکیب جوهر موج دار برروی هر سطحی که قبلا جوهر پلاستیشل اعمال شده است به تصویر آن ظاهری آینه مانند می دهد. جوهرهای مخصوص دارای قیمت بالاتری برای خرید و استفاده در تصویرسازی هستند و بیشتر برروی پوشاک فروشی در بوتیک ها دیده می شوند. روش های دیگر برای تزئین برروی تی شرت ها شامل استفاده از رنگ پاشی، تکه دوزی، قلاب دوزی، مهرکوبی یا طراحی برجسته و اتوکشی تصاویر چاپی حرارتی، حروف چینی پرزی یا تصاویر چاپی تصعیدی برروی تی شرت (در این روش ها با گرمای فشاری اتو حروف، اشکال و نماد ها برروی پارچه حک می شوند ) هستند. چاپگر های لیزری بوسیله جوهردانی حاوی رنگ تصعیدی قابلیت چاپ برروی کاغذ های ساده را دارد که بعدا می توان از آن برای چاپ حرارتی برروی تی شرت استفاده کرد. در دهه ۸۰ از رنگ های «ترموکرومیک» برای تولید تی شرت استفاده می شد که در مجاورت گرما تغییر رنگ می دادند. در طی چند سال برند Global Hypercolour که از این نوع رنگ استفاده می کرد، در خیابان های انگلستان زیاد به چشم می خورد اما از آن زمان به بعد تقریبا ناپدید شده است. این برندها در اواخر دهه ۸۰ در بین نوجوانان آمریکای نیز محبوب شدند. نکته منفی در مورد پوشاک چند رنگی احتمال بالای خرابی رنگ آنها بویژه در شست و شو با آب گرم و همچنین احتمال رنگ دادن آنها در طول شست و شو به دیگر لباس ها بود.

 روش رنگرزی لباس در اوایل قرن ششم و در کشورهای هند، ژاپن و آفریقا بوجود آمد. برخی اشکال رنگرزی شامل Bandhani در فرهنگ هندوستان ( قدیمی ترین تکنیک شناخته شده رنگرزی) و روش Shibori در فرهنگ ژاپن هستند. این روش تا قبل از دهه ۶۰ و پیش از دوره حرکت های شدید اعتراضی هیپی ها به جنگ ویتنام در آمریکا رواج نداشت . وینیل چاپ حرارتی  یکی دیگر از روش های تزئین تی شرت، استفاده از وینیل های (نوعی پلاستیک) چاپ حرارتی است. با استفاده از یک تکه طراحی شده از این وینیل ها (شابلون) و سپس پرس حرارتی آنها بعنوان چاپ دائمی بروی پارچه، امکان تولید سریع پیراهن های تزئینی فراهم می شود.

تیشرت یقه گرد

این پلاستیک ها در طرح ها، رنگ ها و انواع مختلف ساخته می شوند و برخی حتی شبیه به تصویر چاپی هستند، مانند ترموفلکس. روش های دیگر پیش از حرکت های گروهی هیپی ها،  Rit Dye برند مورد علاقه زنان مسن بود. روش های دیگر برای تزئین تی شرت ها شامل استفاده از رنگ، ماژیک، مدا شمعی های حرارتی مختص پارچه، رنگرزی، افشانه رنگ و بسیاری روش های دیگر هستند. بعضی تکنیک های قابل استفاده شامل رنگ با اسفنج، استنسیل کردن، اندودکاری، مهرکوبی، چاپ تصویر، سفید کردن و بسیاری تکنیک های دیگر هستند.

یک تی شرت کارخانه Nike با عبارت : من * نیستم- فقط از تو بهترم. از دهه ۸۰ تی شرت به وسیله ای برای ابراز عقاید شخصی مبدل شده است. از دهه ۷۰ از تصاویر چاپی روی تی شرت ها بعنوان وسیله بازاریابی برای محصولات عمده مصرف کنندگان مانند کوکا کولا و میکی موس استفاده شده است. هرچند از دهه ۹۰ به بعد تولید تی شرت همراه با علامت لوگو یا بخشی از یک عبارت کلی تبلیغاتی برای تمام شرکت ها و کارخانجات کوچک و بزرگ به امری عادی مبدل شده است. از اواخر دهه ۸۰ و مخصوصا دهه ۹۰ تا الان، تی شرت هایی با علائم اختصاری مربوط به طراحان صاحب نام در بین مردم، بویژه نوجوانان و جوانان، محبوبیت بالایی یافته اند. این نوع پوشاک به مصرف کننده امکان  می دهد تا سلیقه خود در خرید برند طراح آن پوشاک را با قیمتی پایین به رخ بکشاند و در عین حال لباس تزئینی به تن داشته باشد. از این نوع برندهای طراح می توان به      Calvin Klein, FUBU, Ralph Lauren, American Apparel   و The Gap اشاره نمود.

گروه های موسیقی راک نیز در میان دیگر موارد کم نام و نشان در فرهنگ مردمی نیز در فهرست این مثال ها می گنجند. تی شرت های صاحب امتیاز نی بسیار فراگیر هستند. تی شرت های مربوط به فیلم های سینمایی یا برنامه های تلویزیونی می توانند دارای تصویر بازیگر ها، لوگوی فیلم ها و یا نقل قول های بامزه از یک فیلم یا برنامه تلویزیونی باشند.  درضمن محبوبترین تی شرت ها همان هایی است که توسط شخصیت های یک فیلم پوشیده می شوند (مثلا تی شرت «بابا گامپ» در فیلم فارست گامپ یا عبارت «رای برای پدرو» در فیلم «دینامیت ناپلئون».) در اوایل دهه ۸۰ طراحی بنام کاترین همنت پیش گام طراحی تی شرت های بسیار بزرگ سایز با شعارهایی با چاپ درشت بود.

دهه آغازین قرن بیست و یک شاهد بازگشت محبوبیت تی شرت ها با شعار ها و طراحی هایی مربوط به کنایه های طنز یا طعنه آمیز بوده است. این مد در ادامه این دهه بعلت استفاده افراد مشهور از آنها محبوبیت بیشتری یافت، افرادی چون بریتنی اسپیرز و پاریس هیلتون که طراحی کنایه این تی شرت ها به خود آنها نیز برگشت (تیم آنیستون) . از آغاز قرن بیست و یک، عبارت های سیاسی و اجتماعی مورداستفاده در این تی شرت ها به یکی از دلایل نفوذ عمیق تی شرت ها در بین سطوح مختلف فرهنگی و اجتماعی مردم تبدیل شده است. ممکن است این عبارات توسط برخی افراد توهین آمیز، حیرت انگیز یا بعنوان تصاویر مستهجن تلقی شوند. نام بسیاری از سازمان ها گرفتار این مدل از پیام سازی شده است، مانند فروشگاه های زنجیری و خصوصی، وب سایت هاو مدارس. یکی از عبارت های محبوب برروی تی شرت ها که  بین توریست ها از محبوبیت بالایی برخوردار است، عبارت شوخ طبعانه :« من فلان کار را کردم بعد فقط همین تی شرت بیخود رسید به من». بعنوان مثال : «پدر و مادرم رفتند لاس وگاس بعد  فقط همین تی شرت بیخود رسید به من» .  اصطلاح «تبادل تی شرت» به فعالیتی اطلاق می شود که در آن افراد تی شرت هایی که به تن دارند را با یکدیگر مبادله می کنند. هنرمندانی چون Bill Beckley, Glen Baldridge و  Peter Klashorst در کارهای خود از تی شرت استفاده می کنند.

مدل هایی چون Victoria Beckham  و Gisele Bundchenدر دوره سال های بعد از ۲۰۰۰ تی شرت به تن می کردند. هفته فشن پاریس در سال ۲۰۱۴ یک تی شرت به سبک گرانج را به نمایش گذاشت. طراحان معاصر تی شرت مانندBalmain   و آتلیه  Street People به تولید انواع جدیدی از تی شرت علاقمندند. رکورد جهانی رکورد «پوشیدن یکباره بیشترین تی شرت » در کتاب گینس هم اکنون در دست ساناتا باندارا با تعداد ۲۵۷ تی شرت است. این رکورد در۲۲ دسامبر سل ۲۰۱۱ در شهر کلومبو در سری لانکا ثبت شد. این رکورد برروی صحنه و در مقابل حضار حاضر در پارک کلومبو اجرا شد. باندارا رکورد هوآنگ کانگی، رکورددار قبلی این رکورد در کشور کره جنوبی ، با تعداد ۲۵۲ تی شرت را شکست.

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *